Budowle z historią

Za zaporą, wskutek zalania doliny rzecznej, powstaje sztuczne jezioro. Ale zalewanie dolin rzecznych przy budowie zbiorników retencyjnych także rodzi poważne problemy. Często tysiące ludzi zamieszkujących tereny przeznaczone do zalania musi opuścić swe domy. Zniszczeniu ulega środo­wisko naturalne, często traci się przy tym tereny cenne rolniczo. Zalaniu mogą ulec bezcenne dobra kultury (przypadek tamy asuańskiej na Nilu). Wraz ze wzrostem liczby wznoszonych zapór są one często lokowane w miejscach, które po­przednio nie zostałyby zaakceptowane. Niekiedy wznosi sieje na terenach o szczególnej aktywności sejsmicznej, gdzie bardzo trudno zapewnić bez­pieczeństwo konstrukcji. Niektórzy naukowcy sugerują, że napór wody ze zbiorników może być przyczyną słabych wstrząsów sejsmicznych. Rze­czywiście, słabe trzęsienia ziemi były odnotowy­wane na terenach, gdzie przed budową zapory zja­wiska takie nigdy nie były obserwowane. Bardzo pouczający jest przykład zapory Afobaka w Surinamie, w Ameryce Południowej. Zaporę wzniesiono tam w 1964 roku, tworząc tym samym sztuczne jezioro, które przykryło swymi wodami 1500 km2 dziewiczej puszczy tropikalnej. W wodzie nastąpił rozkład zatopionych drzew, co spowodowało wytwarzanie się trującego siarkowodoru. Powstający kwas siarkowodorowy za­kwasił wodę do tego stopnia, że skorodowały obu­dowy turbin elektrowni wodnej. Jednocześnie butwiejące szczątki roślinne dostarczyły pożywki hiacyntom wodnym i innej roślinności wodnej. Gęsty kożuch pływającej roślinności uniemoż­liwił dotarcie światła pod wodę i zahamował roz­wój roślinności stanowiącej pożywienie ryb. W efekcie ryby wyginęły. Co gorsza, stojące gni­jące wody pokryte gęstym kożuchem hiacynta wod­nego stały się źródłem malarii i innych groźnych chorób tropikalnych. Tych przerażających efektów można było uniknąć, gdyby dokładnie przestudio­wano wszystkie aspekty ekologii proponowanego miejsca budowy zapory oraz gdyby ściśle stoso­wano się do ustaleń i ostrzeżeń specjalistów.